روش مونته سوری چیست؟
روش مونتهسوری یک سیستم آموزشی است که توسط دکتر ماریا مونتهسوری، پزشک و آموزشدهنده ایتالیایی، در اوایل قرن بیستم توسعه یافته است. این روش بر اساس اصول زیر بنا شده است:
- محیط آماده: محیط یادگیری باید به گونهای طراحی شود که کودکان بتوانند به راحتی به مواد آموزشی دسترسی پیدا کنند و به طور مستقل یاد بگیرند.
- آزادی و انتخاب: کودکان در این روش آزادی دارند تا انتخاب کنند که چه فعالیتهایی را انجام دهند و در چه زمانی. این امر به آنها کمک میکند تا مسئولیتپذیری و خودانگیختگی را یاد بگیرند.
- یادگیری از طریق تجربه: مونتهسوری بر اهمیت یادگیری عملی تأکید دارد. کودکان با استفاده از مواد خاصی که برای توسعه مهارتهای مختلف طراحی شدهاند، به یادگیری میپردازند.
- رشد طبیعی: این روش به رشد طبیعی و مراحل توسعه کودک احترام میگذارد و سعی میکند با نیازها و علایق آنها هماهنگ باشد.
- معلم به عنوان راهنما: در این سیستم، معلم بیشتر به عنوان یک راهنما و تسهیلکننده عمل میکند تا اینکه اطلاعات را به طور مستقیم منتقل کند.
روش مونتهسوری به دلیل تأکید بر استقلال، خلاقیت و یادگیری فعال، در سراسر جهان محبوبیت زیادی پیدا کرده است و در بسیاری از مهدکودکها و مدارس ابتدایی مورد استفاده قرار میگیرد.
اهداف روش مونته سوری
اهداف روش مونتهسوری شامل موارد زیر است:
- توسعه استقلال: یکی از اهداف اصلی این روش، پرورش استقلال در کودکان است. با فراهم کردن محیطی که کودکان بتوانند به تنهایی فعالیت کنند، آنها یاد میگیرند که مسئولیتپذیر باشند.
- تقویت خودانگیختگی: این روش به کودکان اجازه میدهد تا انتخابهای خود را داشته باشند و بر اساس علایقشان یاد بگیرند، که به تقویت انگیزه داخلی آنها کمک میکند.
- پرورش مهارتهای اجتماعی: کودکان در محیطی مختلط از سنین مختلف یاد میگیرند و این امر به آنها کمک میکند تا مهارتهای اجتماعی و همکاری را توسعه دهند.
- تشویق به یادگیری فعال: مونتهسوری بر یادگیری از طریق تجربه تأکید دارد، بنابراین کودکان با استفاده از مواد آموزشی خاص، مهارتها و مفاهیم را به طور عملی یاد میگیرند.
- توسعه مهارتهای حرکتی: این روش به تقویت مهارتهای حرکتی ظریف و درشت کمک میکند، که برای رشد کلی کودک ضروری است.
- احترام به مراحل رشد طبیعی: مونتهسوری به مراحل رشد طبیعی کودک احترام میگذارد و فعالیتها را بر اساس نیازها و تواناییهای هر کودک تنظیم میکند.
- پرورش تفکر انتقادی و خلاقیت: با تشویق کودکان به حل مسائل و تفکر مستقل، این روش به توسعه خلاقیت و تفکر انتقادی آنها کمک میکند.
این اهداف به طور کلی به رشد همهجانبه کودک کمک میکند و سعی دارد تا زمینهای مناسب برای یادگیری فراهم کند.
مزیتهای روش مونتهسوری نسبت به روشهای آموزشی دیگر
روش مونتهسوری مزیتهای خاصی نسبت به سایر روشهای آموزشی دارد که شامل موارد زیر است:
- تمرکز بر یادگیری مستقل: در این روش، کودکان تشویق میشوند تا به صورت مستقل یاد بگیرند و تصمیمات خود را بگیرند، که این امر به تقویت اعتماد به نفس و خودانگیختگی آنها کمک میکند.
- محیط آموزشی مناسب: کلاسهای مونتهسوری طراحی شدهاند تا فضایی آرام و منظم داشته باشند، که به کودکان کمک میکند تا تمرکز بیشتری داشته باشند و در یادگیری خود مشارکت کنند.
- توجه به نیازهای فردی: این روش به هر کودک به عنوان یک فرد منحصر به فرد نگاه میکند و فعالیتها را بر اساس نیازها، علایق و مراحل رشد آنها تنظیم میکند.
- تقویت مهارتهای اجتماعی: با ترکیب سنین مختلف در کلاسها، کودکان فرصت دارند تا از یکدیگر یاد بگیرند و مهارتهای اجتماعی خود را تقویت کنند.
- یادگیری عملی: مواد آموزشی خاص در روش مونتهسوری به کودکان اجازه میدهد تا مفاهیم را از طریق تجربه عملی یاد بگیرند، که این امر باعث درک عمیقتری از موضوعات میشود.
- توسعه مهارتهای حرکتی: فعالیتهای طراحی شده برای تقویت مهارتهای حرکتی ظریف و درشت به کودکان کمک میکند تا تواناییهای جسمانی خود را نیز توسعه دهند.
- پرورش تفکر انتقادی و خلاقیت: این روش به کودکان اجازه میدهد تا سوالات بپرسند، مشکلات را حل کنند و ایدههای جدیدی ارائه دهند، که به توسعه تفکر انتقادی و خلاقیت آنها کمک میکند.
- احترام به مراحل رشد طبیعی: مونتهسوری به مراحل طبیعی رشد کودک احترام میگذارد و این امر باعث میشود که یادگیری با سرعت مناسب برای هر کودک انجام شود.
این مزیتها باعث میشود که روش مونتهسوری یکی از رویکردهای موثر و محبوب در آموزش کودکان باشد.
نوشته مشابه:
ارتباط میان زندگی عملی و مهارت های زندگی
ارتباط میان زندگی عملی و مهارتهای زندگی بسیار نزدیک و متقابل است. در ادامه به برخی از این ارتباطات اشاره میشود:
- یادگیری تجربی: زندگی عملی شامل فعالیتهای روزمره و تجربیات واقعی است که به افراد کمک میکند مهارتهای زندگی را به طور عملی یاد بگیرند. برای مثال، انجام کارهای خانه یا مدیریت مالی شخصی مهارتهای مهمی مانند برنامهریزی، سازماندهی و مسئولیتپذیری را تقویت میکند.
- حل مسئله: در زندگی عملی، افراد با چالشها و مشکلات مختلفی روبرو میشوند. این تجربیات به آنها کمک میکند تا مهارتهای حل مسئله، تفکر انتقادی و تصمیمگیری را توسعه دهند.
- ارتباطات اجتماعی: تعاملات روزمره با دیگران، مانند خانواده، دوستان و همکاران، به تقویت مهارتهای ارتباطی و اجتماعی کمک میکند. این مهارتها شامل گوش دادن فعال، بیان خود و همکاری با دیگران است.
- مدیریت زمان و منابع: زندگی عملی به افراد آموزش میدهد که چگونه زمان و منابع خود را بهینه کنند. این مهارتها شامل برنامهریزی، اولویتبندی و مدیریت استرس هستند.
- توسعه عاطفی: تجربیات واقعی در زندگی به افراد کمک میکند تا احساسات خود را شناسایی کنند و نحوه مدیریت آنها را یاد بگیرند. این امر به تقویت مهارتهای عاطفی مانند همدلی و خودآگاهی کمک میکند.
- مقابله با چالشها: زندگی عملی به افراد یاد میدهد چگونه با ناکامیها و چالشها مواجه شوند و از آنها یاد بگیرند. این مهارتها شامل تابآوری و انعطافپذیری است.
- توسعه هویت شخصی: از طریق تجربیات زندگی عملی، افراد میتوانند هویت خود را شکل دهند و ارزشها و باورهای خود را شناسایی کنند، که این امر به تقویت اعتماد به نفس و خودآگاهی کمک میکند.
به طور کلی، زندگی عملی بستری فراهم میکند که در آن مهارتهای زندگی به طور طبیعی توسعه یافته و تقویت میشوند.
تفاوت روش مونته سوری و روش های معمول آموزشی
روش مونتهسوری و روشهای معمول آموزشی تفاوتهای قابل توجهی دارند که در زیر به برخی از آنها اشاره میکنم:
- فلسفه آموزشی:
- مونتهسوری: بر اساس خودآموزی، استقلال و احترام به کودک بنا شده است. در این روش، کودکان به عنوان یادگیرندگان فعال در نظر گرفته میشوند.
- روشهای معمول: معمولاً بیشتر بر روی تدریس مستقیم و انتقال اطلاعات از معلم به دانشآموزان متمرکز است.
- نقش معلم:
- مونتهسوری: معلم به عنوان راهنما و تسهیلکننده عمل میکند و به کودکان کمک میکند تا به طور مستقل یاد بگیرند.
- روشهای معمول: معلم معمولاً نقش اصلی را در کلاس دارد و مسئولیت تدریس و مدیریت کلاس را بر عهده دارد.
- محیط یادگیری:
- مونتهسوری: محیط یادگیری به گونهای طراحی شده است که کودکان بتوانند آزادانه حرکت کنند و منابع آموزشی را انتخاب کنند.
- روشهای معمول: محیط کلاس معمولاً ساختارمندتر است و دانشآموزان باید در چارچوب خاصی عمل کنند.
- برنامه درسی:
- مونتهسوری: برنامه درسی انعطافپذیر است و به نیازها و علایق فردی کودکان پاسخ میدهد.
- روشهای معمول: برنامه درسی معمولاً ثابت و از پیش تعیین شده است و همه دانشآموزان باید طبق آن پیش بروند.
- ارزیابی:
- مونتهسوری: ارزیابی معمولاً غیررسمی و مبتنی بر مشاهده است و بر رشد فردی کودک تمرکز دارد.
- روشهای معمول: ارزیابیها معمولاً رسمیتر هستند و شامل آزمونها و نمرهدهی میشوند.
- تعامل اجتماعی:
- مونتهسوری: کودکان تشویق میشوند که با یکدیگر همکاری کنند و از یکدیگر بیاموزند.
- روشهای معمول: تعامل اجتماعی ممکن است کمتر باشد و رقابت بیشتری بین دانشآموزان وجود داشته باشد.
این تفاوتها باعث میشود که هر کدام از این روشها مزایا و معایب خاص خود را داشته باشند و انتخاب بین آنها بستگی به نیازها و شرایط خاص هر کودک و خانواده دارد.



